Podatki → Akcyza
Akcyza według wyrobów 2015–2026
Wpływy z akcyzy w 2025 r. wyniosły 92,5 mld zł. Największe grupy to paliwa silnikowe, tytoń i alkohol.
Struktura akcyzy
| Grupa wyrobów | Wpływy | Udział |
|---|---|---|
| Paliwa silnikowe | 37,8 mld zł | 40,8% |
| Wyroby tytoniowe | 31,1 mld zł | 33,6% |
| Wyroby spirytusowe (alkohol etylowy) | 10,4 mld zł | 11,3% |
| Samochody osobowe | 4,2 mld zł | 4,6% |
| Piwo | 3,7 mld zł | 4,0% |
| Wyroby nowatorskie | 1,3 mld zł | 1,4% |
| Płyn do papierosów elektronicznych | 993,1 mln zł | 1,1% |
| Gaz do napędu silników spalinowych | 908,8 mln zł | 1,0% |
| Energia elektryczna | 566,5 mln zł | 0,6% |
| Wino, napoje fermentowane i wyroby pośrednie | 475,7 mln zł | 0,5% |
MF nie publikuje w tym zestawieniu podziału paliw na benzynę i olej napędowy ani tytoniu na papierosy i tytoń do palenia. Szczegóły 2022–2025 pochodzą z odpowiedzi MF na interpelację 18182.
Akcyza w budżecie 2015–2026
| Rok | Plan | Wykonanie | Wykonanie / plan |
|---|---|---|---|
| 2015 | — | — | — |
| 2016 | 64,1 mld zł | 65,7 mld zł | 102,6% |
| 2017 | 69,0 mld zł | 68,3 mld zł | 98,9% |
| 2018 | 70,0 mld zł | 72,1 mld zł | 103,0% |
| 2019 | 73,0 mld zł | 72,4 mld zł | 99,2% |
| 2020 | 68,4 mld zł | 71,8 mld zł | 105,0% |
| 2021 | 75,5 mld zł | 75,8 mld zł | 100,4% |
| 2022 | 79,1 mld zł | 79,8 mld zł | 100,9% |
| 2023 | 83,8 mld zł | 84,8 mld zł | 101,2% |
| 2024 | 90,3 mld zł | 90,3 mld zł | 100,0% |
| 2025 | 98,1 mld zł | 92,5 mld zł | 94,3% |
| 2026 (plan) | 103,3 mld zł | — | — |
Akcyza jest podatkiem od konkretnych wyrobów, a nie od dochodu czy sprzedaży. Dlatego jej wpływy zależą od wolumenu paliw, tytoniu, alkoholu i samochodów, a nie tylko od koniunktury. W 2025 r. dała 92,5 mld zł, czyli 15,6% dochodów podatkowych.
Co składa się na akcyzę?
Największe grupy to paliwa silnikowe (37,8 mld zł, 40,8%), wyroby tytoniowe (31,1 mld zł, 33,6%) i alkohol (10,4 mld zł, 11,3%). Samochody osobowe dały 4,2 mld zł, a pozostałe wyroby — kilka miliardów. Struktura jest stabilna, ale w 2025 r. udział paliw lekko spadł, a tytoniu wzrósł.
Stawki akcyzy są ustalane kwotowo lub procentowo, zależnie od wyrobu. Na paliwa i tytoń obowiązują minimalne stawki unijne; alkohol i samochody mają własne regulacje. To dlatego akcyza jest mniej podatna na zmiany dochodów niż PIT czy CIT.
Akcyza w 2015 r. — uwaga o porównywalności
W danych za 2015 r. układ kategorii dochodów różni się od późniejszych roczników. Akcyza została przypisana po etykietach, a nie po numerach pozycji, ponieważ te zmieniały się między edycjami plików MF. Kwoty są oficjalne, ale przy porównaniach sprzed 2016 r. warto sprawdzić zakres kategorii.
Kto otrzymuje wpływy z akcyzy?
Akcyza jest dochodem budżetu państwa, a nie samorządów. Nie ma tu odpowiednika udziału JST w PIT — samorządy otrzymują subwencję i dotacje, a nie bezpośredni procent akcyzy. Dlatego wpływy z akcyzy nie pojawiają się w budżetach gmin jako osobna pozycja.
Pytania i odpowiedzi
Ile wyniosła akcyza w 2025 r.?
92,5 mld zł. Największą grupą były paliwa silnikowe — 37,8 mld zł.
Dlaczego nie ma podziału paliw na benzynę i olej napędowy?
MF nie publikuje w tym zestawieniu takiego podziału. Szereg pokazuje paliwa łącznie. Szczegóły 2022–2025 pochodzą z odpowiedzi MF na interpelację 18182.
Czy akcyza w 2026 r. wzrośnie?
Plan na 2026 r. jest w tabeli powyżej. To plan ustawy budżetowej; wykonanie zależy od sprzedaży wyrobów i ewentualnych zmian stawek.
Zobacz też
Dane: Ministerstwo Finansów, dane.gov.pl. Aktualizacja: 2026-10-26. Serwis niezależny, nieoficjalny.